สงครามอิหร่าน ดันราคาแนฟทาสูงขึ้น 77% อุปทานโลกตึงตัว ฉุดปริมาณนำเข้าลด 60% (ศูนย์วิจัยกสิกรไทย Infographic)

• ภูมิภาคตะวันออกกลางเป็นแหล่งอุปทานแนฟทาหลักของโลก โดยคิดเป็นเกือบ 40% ของการค้าแนฟทาทั่วโลก ทั้งนี้ ความขัดแย้งในอิหร่านที่กำลังดำเนินอยู่ได้ส่งผลกระทบโดยตรงต่อห่วงโซ่อุปทาน ทำให้อุปทานแนฟทาโลกเข้าสู่ภาวะตึงตัว และผลักดันให้ราคาแนฟทาในไทยปรับตัวสูงขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ โดยเพิ่มขึ้นราว 77% ในเดือนเมษายน 2026 เมื่อเทียบกับเดือนกุมภาพันธ์ปีเดียวกัน

• ราคาแนฟทาที่ปรับตัวสูงขึ้นส่งผลให้ต้นทุนการผลิตของอุตสาหกรรมเม็ดพลาสติกและภาคอุตสาหกรรมที่เกี่ยวเนื่องเพิ่มขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ ผู้ประกอบการจึงจำเป็นต้องปรับลดกำลังการผลิตและบริหารต้นทุนอย่างเข้มงวด ส่งผลให้อุปสงค์แนฟทาในประเทศหดตัว 24% ในเดือนเมษายนเมื่อเทียบกับเดือนกุมภาพันธ์

• ขณะเดียวกัน ภาวะตึงตัวของอุปทานแนฟทาโลกจากข้อจำกัดด้านการขนส่งจากภูมิภาคตะวันออกกลาง ตลอดจนการแข่งขันเพื่อแย่งชิงอุปทานแนฟทาจากแหล่งผลิตทางเลือก เช่น สหรัฐฯ มีแนวโน้มทวีความรุนแรงมากขึ้น ได้ฉุดให้ปริมาณการนำเข้าแนฟทาของไทยลดลงราว 60% ในช่วงเดียวกัน ส่งผลให้อุปทานหดตัวแรงกว่าอุปสงค์ และกดดันให้ระดับสต็อกแนฟทาของไทยมีทิศทางลดลงต่อเนื่อง

• ทั้งนี้ ในช่วงที่ผ่านมา ไทยมีการปรับตัวโดยกระจายแหล่งนำเข้าแนฟทา และน้ำมันดิบซึ่งเป็นวัตถุดิบสำคัญในการผลิตแนฟทา ไปยังประเทศอื่นมากขึ้น เพื่อลดการพึ่งพาอุปทานจากประเทศตะวันออกกลาง โดยเฉพาะประเทศที่ได้รับผลกระทบจากการปิดช่องแคบฮอร์มุซ เช่น UAE กาตาร์ โอมาน และคูเวต

• สำหรับการนำเข้าแนฟทา แหล่งนำเข้าทางเลือกสำคัญของไทย เช่น สหรัฐฯ และอินเดีย ในขณะที่แหล่งน้ำเข้าน้ำมันดิบทางเลือกของไทย เช่น สหรัฐฯ และลิเบีย

• การเปลี่ยนแปลงดังกล่าวสะท้อนถึงความพยายามเสริมความมั่นคงด้านวัตถุดิบในระยะสั้น ท่ามกลางความไม่แน่นอนของสถานการณ์ภูมิรัฐศาสตร์ ขณะเดียวกันก็ยังต้องเผชิญข้อจำกัดด้านต้นทุนการขนส่ง ระยะทาง และคุณภาพวัตถุดิบโดยเฉพาะน้ำมันดิบ ที่อาจแตกต่างจากแหล่งเดิม ส่งผลให้อุตสาหกรรมปิโตรเคมียังคงต้องเผชิญภาวะต้นทุนทางธุรกิจที่เพิ่มสูงขึ้น